2012-11-06

Америкийн сонгууль


АНУ-ын ерөнхийлөгчийн сонгууль эхлэхэд хэдхэн цаг үлдээд байна.Хаа холын америкийн сонгууль бидэнд ямар хамаатай гэж зарим нь хэлнэ л дээ. “Дэлхийн хамгийн нөлөө бүхий орны ерөнхийлөгчөөр хэн сонгогдох ...” гээд олон янзын тайлбар хэлж болох ч ерөөсөө л тэнд сонгууль хэрхэн явагдаж байна, сонгуулийн өмнөх мэтгэлцээн, сонгогчдын дунд явуулж буй төрөл бүрийн санал асуулга судалгааны дүн нь ямархуу нарийн гарч байна гээд харах, сонирхох зүйл олон байдаг.
Энэ жилийн сонгуулийн кампанит ажил их өрсөлдөөнтэй явагдах шиг боллоо. Сонгуулийн тогтолцоо нь манайхаас шал ондоо, өчнөөн олон намтай боловч 2 намаас л ээлжлэн сонгогдсоор ирсэн гэдгийг бүгд л мэдэх биз.
Энэ жилийн сонгуульд л гэхэд нэр дэвших хүсэлтээ илэрхийлж 417 хүн бүртгүүлсэн байгаам. Нам доторх праймариз гэж явсаар нэлээд нь хасагдаад 20-иод нэр дэвшигч байгаа ч “онолын хувьд” ялах боломжтой 6 хүн байна. Гэвч мэдээж хамгийн гол өрсөлдөөн Обама – Ромни байх нь ойлгомжтой.
Голлох хоёр нэр дэвшигчийн дунд болсон мэтгэлцээн сонгуулийн дүнг ерөнхийд нь шийддэг гэдэг. Тэгвэл мэтгэлцээнд Обама 2:1 харьцаагаар ялсан гэж дүгнэж байхын.
Харин байгуулагдсанаасаа хойш 70 жилийн хугацаанд АНУ-ын ерөнхийлөгчийн сонгуулийн дүнд маш ханатай, сайн судалгаа хийдгээрээ алдаршсан Gallup –ийн сонгуулийн өмнөх сүүлийн судалгааны дүнгээр Митт Ромни 49, Барак Обама 48% гэж гарчээ.
Энэ судалгааны зарим тоо баримт их сонирхолтой байгаам. Доорх зургаас шууд харчих.

Зургаас харахаар Ромнигийн талд эрчүүд голдуу, нас ахимаг, цагаан арьстай, боловсролын түвшин тийм айхтар биш, тэгээд чинээлэг хэсэг байгаа юм.

Энэ Gallup ийн судалгаа их нуруутай гардаг гэдгийг дээр хэлсэн. Түүхэндээ ердөө хоёр удаа л буруу таамагласан гэж байгаам.
Харин манайд болдог судалгаанууд юу билээ. Энд тэндхийн захиалга орсон, судалгаа ч юмуу, сурталчилгаа ч юмуу хачин юм байдаг. Дээр нь тэр 3 удаагийн мэтгэлцээн ямар сүрхий болж дэлхий даяараа харж байна. Гэтэл хажууд нь манай мэтгэлцээн арай л жул болдог гэх мэт харах сонжих юм ихтэй л байхым даа.
“Тэнд хүмүүс аливаад ул суурьтай, шинжлэх ухаанчаар хандаж байна” нтр гээл сүртэй үгээр яриул бас ярих л юм даа.

Юу ч гэсэн хэн сонгогдох нь уу харж л байя.